Odpis zaświadczenia o stanie cywilnym jest wydawany odpłatnie i wydawany jest na wniosek Klienta. Wniosek o wydanie dokumentu może być wydany na podstawie udzielonego pełnomocnictwa. Należy pamiętać, że istnieje kilka rodzajów odpisów:
- Odpis skrócony
- Odpis zupełny
- Wielojęzyczny odpis skrócony



Czym jest odpis aktu stanu cywilnego?
Odpis aktu stanu cywilnego to urzędowy dokument potwierdzający najważniejsze zdarzenia w życiu każdej osoby, a więc:
- urodzenie,
- zawarcie małżeństwa,
- zgon.
Jest to zatem wyciąg z rejestru stanu cywilnego, który stanowi oficjalne potwierdzenie danych osobowych i statusu prawnego obywatela. Jeśli chodzi o odpisy aktu stanu cywilnego, wydawane są na podstawie aktów przechowywanych obecnie w elektronicznym centralnym rejestrze, który funkcjonuje od 1 marca 2015 roku jako Baza Usług Stanu Cywilnego (BUSC).
Do czego potrzeba odpisów aktu stanu cywilnego?
Posiadanie odpisu aktu stanu cywilnego jest często niezbędne do udowodnienia swojego statusu prawnego oraz realizacji wielu uprawnień wynikających z przepisów. Dokument ten ma zatem istotne znaczenie w wielu sytuacjach życiowych, od codziennych spraw administracyjnych, przez procesy prawne, aż po załatwianie formalności związanych z zatrudnieniem, edukacją czy sprawami rodzinnymi.
Rodzaje odpisów aktów stanu cywilnego
Polskie prawo przewiduje kilka rodzajów odpisów aktów stanu cywilnego, które różnią się zakresem zawartych informacji oraz przeznaczeniem.
- Wyróżniamy przede wszystkim odpisy skrócone, które zawierają aktualną treść aktu stanu cywilnego uwzględniającą wszystkie wprowadzone zmiany, na przykład zmianę nazwiska po zawarciu małżeństwa. Tego typu odpis wystarcza w większości codziennych sytuacji administracyjnych.
- Drugi rodzaj to odpis zupełny, który jest znacznie bardziej szczegółowy, a więc stanowi dokładne powtórzenie całej treści aktu od momentu jego sporządzenia wraz z historią wszystkich późniejszych wpisów i zmian. Odpis zupełny jest wymagany w skomplikowanych sprawach prawnych, sądowych czy spadkowych, gdzie niezbędna jest pełna dokumentacja.
- Dodatkowo istnieją wielojęzyczne odpisy skrócone aktów urodzenia, małżeństwa i zgonu, które ułatwiają wykorzystanie dokumentów za granicą.
Pamiętaj, każdy z wymienionych odpisów aktu stanu cywilnego może być wydany w formie papierowej lub elektronicznej. W przypadku tej drugiej, jest ona opatrzona kwalifikowanym podpisem elektronicznym potwierdzającym autentyczność.
Kto może uzyskać odpis aktu stanu cywilnego?
Prawo do uzyskania odpisu aktu stanu cywilnego mają ściśle określone osoby. Przede wszystkim odpisów może żądać osoba, której dokument bezpośrednio dotyczy, czyli osoba urodzona, zawierająca małżeństwo lub w przypadku zgonu najbliżsi członkowie rodziny. Uprawnienie to przysługuje również małżonkowi oraz najbliższym członkom rodziny takim jak rodzice, dziadkowie, dzieci, wnuki, prawnuki oraz rodzeństwo. Odpis aktu stanu cywilnego może być wydany przedstawicielowi ustawowemu, na przykład rodzicowi małoletniego dziecka, lub opiekunowi prawnemu.
Prawo do odpisu mają również instytucje państwowe takie jak sądy, prokuratura, urzędy gmin czy organizacje społeczne, jeśli wynika to z ich ustawowych zadań lub celów statutowych i przemawia za tym interes społeczny.
Warto wiedzieć!
Osoby spoza kręgu rodziny mogą otrzymać odpis pod warunkiem wykazania interesu prawnego. Muszą jednak uzasadnić swoją potrzebę przepisami prawa i przedstawić odpowiednie dokumenty, na przykład zobowiązanie sądowe.
Gdzie złożyć wniosek o odpis aktu stanu cywilnego?
Wniosek o wydanie odpisu aktu stanu cywilnego można złożyć w dowolnym urzędzie stanu cywilnego na terenie całej Polski, niezależnie od miejsca sporządzenia aktu. Nie ma obowiązku udawania się do urzędu właściwego dla miejsca urodzenia, zawarcia małżeństwa czy zgonu, co jest znaczącym ułatwieniem dla obywateli. Dzięki centralnemu rejestrowi elektronicznemu BUSC każdy urząd ma dostęp do aktów sporządzonych po 1 marca 2015 roku. W praktyce oznacza to, że można wybrać najbardziej dogodną lokalizację, na przykład urząd stanu cywilnego najbliżej miejsca zamieszkania lub pracy.
Osoby, które preferują załatwianie spraw zdalnie, mogą skorzystać z elektronicznej usługi dostępnej na platformie Gov.pl, co całkowicie eliminuje konieczność osobistej wizyty w urzędzie. Wniosek można również wysłać pocztą tradycyjną na adres wybranego urzędu stanu cywilnego.
Jak złożyć wniosek o odpis aktu stanu cywilnego online?
Składanie wniosku o odpis aktu stanu cywilnego przez Internet to szybka i wygodna metoda, która nie wymaga osobistej wizyty w urzędzie. Niezbędnym warunkiem jest posiadanie profilu zaufanego, który służy do potwierdzenia tożsamości wnioskodawcy w systemie e-administracji. Proces rozpoczyna się od wejścia na stronę gov.pl i wyboru e-usługi „Uzyskaj odpis aktu stanu cywilnego”. Po zalogowaniu się profilem zaufanym lub e-dowodem użytkownik zostaje przekierowany do formularza wniosku, w którym automatycznie uzupełniane są dane osobowe. Następnie należy wskazać rodzaj odpisu – skrócony lub zupełny – oraz wybrać sposób odbioru dokumentu. Najbardziej efektywną opcją jest otrzymanie odpisu na skrzynkę Gov (ePUAP), gdzie dokument w formie elektronicznej z kwalifikowanym podpisem zostaje dostarczony automatycznie.
Po wypełnieniu formularza konieczne jest uiszczenie opłaty skarbowej online, która wynosi 22 zł za odpis skrócony lub 33 zł za odpis zupełny. W przypadku aktów sporządzonych po 1 marca 2015 roku i spełnieniu określonych warunków odpis może zostać wygenerowany automatycznie niemal natychmiast.
Jak długo ważny jest odpis aktu stanu cywilnego?
Odpis aktu stanu cywilnego nie ma formalnie określonego terminu ważności i zachowuje swoją moc prawną bezterminowo. Dokument ten pozostaje ważny tak długo, jak długo nie nastąpią zmiany w danych osobowych osoby, której dotyczy. W praktyce jednak niektóre instytucje mogą wymagać aktualnego odpisu, szczególnie w ważnych sprawach urzędowych, sądowych czy związanych z edukacją.
Na przykład Urząd Stanu Cywilnego przy rejestracji małżeństw i urodzeń może wymagać odpisu wydanego w ciągu ostatnich trzech miesięcy. To właśnie dlatego przed złożeniem dokumentów warto sprawdzić specyficzne wymagania danej instytucji, aby uniknąć konieczności ponownego wnioskowania o odpis.
Jak uzyskać odpis aktu stanu cywilnego: urodzenia, małżeństwa, zgonu?
Wniosek o wydanie odpisu skróconego/zupełnego aktu urodzenia, aktu małżeństwa, aktu zgonu
Jak mogę uzyskać odpis aktu stanu cywilnego?
Aby uzyskać odpis, należy złożyć wniosek w Urzędzie Stanu Cywilnego odpowiednim dla miejsca, w którym zarejestrowano dane zdarzenie. Wniosek można złożyć osobiście, przez internet (jeśli urząd oferuje taką możliwość) lub za pośrednictwem pełnomocnika.
Jak długo trzeba czekać na wydanie odpisu?
Czas oczekiwania na wydanie odpisu może się różnić, w zależności od urzędu i sposobu złożenia wniosku. Zazwyczaj proces trwa od kilku dni do kilku tygodni.
Czy odpis aktu stanu cywilnego ważny jest bezterminowo?
Odpis aktu stanu cywilnego jest dokumentem oficjalnym i nie traci ważności, ale w niektórych przypadkach urzędy lub instytucje mogą wymagać odpisu nie starszego niż określona liczba miesięcy.
Czy potrzebuję tłumaczenia odpisu aktu stanu cywilnego?
Jeżeli odpis będzie używany za granicą, może być konieczne jego tłumaczenie przez tłumacza przysięgłego. Niektóre kraje wymagają również apostille lub legalizacji dokumentu, aby był on uznawany za ważny.